Культура – къоман бух » Нийсо-Дагестан
sitename
Курс валют предоставлен сайтом old.kurs.com.ru
Видео
Свежий номер газеты


Культура – къоман бух
24.03.2021 96 0 niyso

Культура – къоман бух

Культура
В закладки
Х1ора шарахь мартан 25-чу дийнахь вайн пачхьалкхехь билгалдоккхуш ду культурин белхалочун де. И даздан долийна Россин президентан Путин Владимиран Указаца 2007-чу шарахь. Оцу хенахь дуьйна Россехь болучу массо а культурин а, искусствон а белхалоша даздаран де лерина схьадог1уш ду иза.  

Схьахетарехь, лаамза дац культурин белхалойн де иштта даздаран т1ег1ане даккхар. Х1ора шарахь церан болх халчу балар, кегийрхой 1аморехь церан долу декхар шо шаре мел долу дазлуш хилар, иштта керла юкъайаьллачу интернето бераш 1аморехь бечу балхана беш болу иэшам, и дерриге цхьанатоьхча, боккха болх бу культурин белхалоша т1екхуьуш долу чкъор кхетош-кхиорехь бан бог1ург.
И де даздаран лерина а, иштта культурин белхалойн сийнна а, Россин дуккха шахьарашкахь тайп-тайпана мероприятеш д1ахьо культурин дакъа кхочучу ведомствоша: церан юкъахь - концерташ а, тайп-тайпана гайтамаш а, литературни суьйренаш а. Ткъа «бехке болчаьрна» баркаллина дешнаш олуш, дог1учунна мехалла совг1аташ а, медалш а луш, лерам бо 1едалан белхалоша.
Муьлха тайпа белхаш ду тахана культурин аг1орахула къахьоьгушболчара д1ахьош дерш довза а, шен балхан т1ехь церан йолу коьрта 1алашо йовза а, со цхьаьнакхийтира Хасавюртан к1оштан Нурадиловерчу Оьзадаллин Ц1ийнан куьйгалхочуьнца Темаева Марьямица. 
-Марьям, хууш ма-хиллара муьлхха а пачхьалкхан санна, Россин культура а кхоллаелла дуккха а б1ешарийн йохаллехь. Цуьнах, дукха хьолахь, доьзна хуьлу кьаьсттина цхьана стеган дахар санна, дерриге а къоман 1ер-дахар а, лелар а, васт а. Хьуна муха хета, муьлхачу хьолехь бу тахана аша беш болу болх? 
-Доккха маь1на долуш ду «культура» аьлла долу дош. Цуьнах доьзна хуьлу массо а стеган дахар. Таханалерачу дийнахь оцу аг1орахула къахьоьгуш болчаьара д1ахьош боккха болх бу. Т1екхуьу чкъор кхетош-кхиорехь коьрта дакъалоцу цара шаьшша театрехь а, илли аларехь а, сурт дилларехь а, иштта кхин д1а а бечу балхан т1ехь. Ала дог1у, мил-милла а ца вог1у кху балха, х1унда аьлча хьан-хьанна а бан лур бац иза. Тхайга дог1учу декъана, бечу балхан т1е лаккхара тидам бохуьйтуш, хьоьгуш долу къа пайде хиларе сатуьйсуш, даггара, хьанала болх бо оха.
-Муха хилла хьан культуре балха яр?
-Жима йолуш дуьйна хелхар а, йиш лакхар а хазахеташ яра со. 1992-чу шарахь йолаелла, ялх шо «Водник» Оьздаллин Ц1а чу берийн хелхарийн тобанна юкъахь даьккхина аса. Цигахь яьккхина хан эрна ца хилира. Хелхар сайн дахаран цхьа дакъа хетара суна. 2000-чу шарахь Махачкаларачу Культуран а Искусствон а Колледже деша д1ах1оьттира со, Имам Шемалан ц1арахчу Кавказан Къаьмнийн Университетехь доьшуш йоллушехь. Мосийтта шарахь 1амийнарг эрна цахилийтар доьхьа, иштта сайн хьехархошка болу ларам хьалха а баьккхина, сан культуре балха х1оттар нисделира. 
-Дуьххьара мича балха яхара хьо. Мичара д1аболабелира хьан къинхьегаман некъ?
Дуьххьара 2003-чу шарахь со Хасавюртан к1оштарчу Нурадилово юьртара юккъерчу ишколе хореограф балха х1оьттира. 2011-чу шарахь дуьйна меттигерчу ЦТКНРн (Россерчу къаьмнийн традиционни культуран центр) филиалехь болх беш ю. Карарчу хенахь Нурадиловски Оьздаллин Ц1ийнан куьйгалхо ю.
-Х1ун болх бу аша тахана бийриг? Йиш лакхар я хелхар, муьлха аг1о бу аша д1ахьош берг? Дукха дуй 1емаш бераш?
-Дукха хьолахь оха схьалаьцна д1ахьош дерг хелхар ду. Таханлерачу дийнахь кхузахь 1амош берийн шиъ тоба ю, х1оранна юкъахь 20 сов бер долуш. Хууш ма-хиллара, сих-сиха дег1 меттах даккхаро могашалла та йо берийн. Цул совнаха, царах тоьлла хелхар деш берш юкъара къаста а беш, кхин д1а к1орггера 1амо бахийта йиш а ю вайн. 
Иштта, тхан мехкарийн «Седарчий» ц1е йолу тоба дуккха а конкурсашкахь дакъалоцуш ю. Шаьш д1а бах-баханчохь лаккхара меттиг ца боккхуш тхан мехкарий цкъа а ца 1ийна. Кизляр г1алахь республикан конкурсехь шолг1а меттиг баьккхина оха. Х1ора шарахь хуьлуш йолу «Очаг родной мой Дагестан» фестивалехь хьалххара меттигаш а боху тхан тобано. 
-Аша бечу балхана т1ехь муьлха кхачамбацарш хуьлу шун? Г1о-накъосталла деш берш хуьлий шуна?
-Ма-дарра аьлча, массо х1ума тхуна ма-дезза ца хуьлу. Г1о оьшуш меттигаш бог1у, дукха хьолахь, даха-дахка транспорт, духар, иштта кхин долчу цхьацца г1уллакхна ахчанца накъосталла а оьшу. Кхо бутт хьалха аппаратура оьцур ю аьлла, самукъа даьккхина тхан. Тхуна т1еоьшучарах уггар коьртаниг ду и. Ткъа диснарш-м, оха тхаьшша, тхан ницкъашца цхьацца лол бетташ, тар а дора. 
-Марьям, вайн къамел дерзош х1ун ала луар дара хьуна газетдешархошка?
- Культурин белхалоша гойту вайн къоман оьздаллин мехалла а, 1адаташ а, кхечу къаьмнашца вайн йолу юкъаметтигаш а. Дукха хьолахь, оха беш болу болх ч1ог1а мехалла хеташ т1еоьцу вайн рспубликехь. 
Суна дуьххьара баркалла ала лаьар дара дахаран некъ суна хьехначу хьехархошна а (Ибрагим Булатович, Залимхан Гаджиевич, Дженет Махмудовна), сайца цхьана х1ара болх д1а мел кхоьхьучунна а. Ма-дарра аьлча, оха беш болу болх массарна а ца го, амма суна ч1ог1а мехалла хета айса схьалаьцна некъ. Т1едог1учу Культуран белхалочун денца суна даггара декъалбан лаьа оьздалла кхиоран некъан т1ехь къа мел хьоьгург. Дала могашалла а, иштта собар а лойла шуна, вайна массарна. Дала декъалдойла вай дерриге.
-Амин. Шуна лерина даздаран денца, суна а тхайн редакцин ц1арах баркалла ала лаьа. Аша беш болу болх мах хадо йиш йоцуш мехалла г1уллакх ду. Массара а шуна лерина олучу хазачу, довхачу дешнашна юкъа иэдала лаьа тхуна. Тхаьш бечу балхан т1ехь, тхуна тхо а хета, шу санна говза дацахь а, вайн къоман оьздалла кхиочарех. Аса даггара декъалдо шу, вайн къоманна юкъахь доцуш йиш йоцу культурин белхалой. Шун дагахь дерш кхочуш хуьлийла а лаьа, аша бечу балхана муьлхха а вахархочо кхоччуш мах хадабойла лаьа, т1ейог1учу ханна шу лаккхара кхиамаш хуьлийла а лаьа. 

«Культура» ц1е йолу къоман проектаца а дог1уш, Дагестан республикехь юха меттах1иттош Оьздаллин Ц1ийнаш а ду, иштта мехалла совг1аташ до тайп-тайпана кхоллараллин тобанашна, х1унда аьлча, вайн махкахь цара дакъа ца лоцуш д1а ца йоьду цхьа а лараме мероприяти. 
Тахана, г1аланашкара бахархой терахьехь алсам балар бахьна долуш, (ярташкахь вайна ма-хаъъара дуккха а атта ду кегийрхошна т1ехь болх бан), муьлххачу а къоман оьздаллин белхалошна ч1ог1а хала ду уьш кхетош-кхиорехь бан ма-безза болх бан. Къаьсттина, вайн Хасавюрт г1алахь къаьмнаш дукха хиларна, кегирхоша бераллехь дуьйна оьрсийн мотт буьйцу. Хан мел йолу царна шайн ненан мотт бицло, ткъа цуьнца цхьаьна шайн истории а, культура а, 1адаташ а д1атосу цара. Нохчийн Республикин дуьххьарлерчу Президента Кадыров Ахьмад-хьаьжас ма-аллара - «Без культуры нет нации», -  вай дайша вайна схьакховдийна оьздалла кхоччуш лела ца яхь, вайн къам духур ду. Цундела, дехар дара массо а нохчочуьнга, вайн культура лело ма-езза лелаяр.
Автор: Мовсар Баймурадов
Комментарии (0)
Добавить комментарий
Прокомментировать
Кликните на изображение чтобы обновить код, если он неразборчив
ДАГЕСТАНАН БlЕ ШО КХАЧАРНА ЛЕРИНА
Хууш ма-хиллара, Дагестанан массо а гIаланашкахь а, ярташкахь а кху шарахь билгалдоккхуш ду вайн республикин автономи кхоьллина бIе шо кхачар. Цуьнан гурашкахь ерриге а
Мотт мел беха деха къам
Мотт мел беха деха къам
Мотт мел беха деха къам
22.04.20 Общество
Кху деношкахь дуьненахь бехачу массо а нохчаша даздеш ду ненан меттан де. Дуьххьара 2007-чу шарахь Нохчийчоьнан куьйгалхочо шен омрица т1еч1аг1дира и дезаде
Бераш – вайн кхане
Бераш – вайн кхане
Бераш – вайн кхане
29.05.19 Общество
Дуьненанюкъара бераш лардаран де – уггар а ширчу дезчудийнех ду. Иза дерриге а дуьненахь билгалдоккхуш ду 1950-чу шарахь дуьйна. Бераш лардаран де – иза уггар хьалха,
Нохчийн меттан семинар
Нохчийн меттан семинар
Нохчийн меттан семинар
27.02.19 Образование
Х1ора шарахь чиллин (февраль) беттан 21-чохь массо а къаьмнаша даздеш ду Дуьненаюкъара ненан меттан де. Дагестанехь къаьсттина тидам бо оцу денна. Х1унда аьлча,
12-г1а декабрь – Российски Федерацин Конституцин Де
Конституцин Де – Россин пачхьалкхан дезчуденойх уггаре а ладамечух цхьаъ ду.











«    Июнь 2021    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930 
все шаблоны для dle на сайте dletop.com скачать